
SEN GIỮA LẦY
Về thăm vườn cũ thuở Ê-đen
Thanh thoát ô kìa một đóa sen.
Trong trắng giữa lầy trong trắng gọi
Lặng thầm trên sóng lặng thầm khen.
Gọi mời ai giữ gìn cao quý
Khen ngợi Ai thương đoái mọn hèn.
Hướng tạ ơn Trời chưa nháy mắt
Ngoảnh nhìn sen đã nở đua chen.
【Lm. Trăng Thập Tự】
CẢM NHẬN VÀ CHIA SẺ
"Trong đầm gì đẹp bằng sen,
Lá xanh bông trắng lại chen nhị vàng.
Nhị vàng bông trắng lá xanh,
Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn"
Đọc bài thơ "Sen giữa lầy" của linh mục Trăng Thập Tự, ta không khỏi liên tưởng tới bài ca dao ấy. Thế nhưng phải chăng nó lấy cảm hứng từ bài ca dao hay có chút gì khác?
Bùn lầy là nơi chốn dơ bẩn, nhầy nhụa. "Bùn" thường gợi mùi hôi tanh đặc trưng. "Lầy" chỉ trực giác, cái mình nhìn thấy lầy lội, nhớp nhúa, đầy cám dỗ (sa lầy). Cùng một đề tài xưa cũ "Sen trong đầm", nhưng tác giả đã sáng tạo ra một cách tiếp cận khác, không theo lối mòn, mà vẫn giữ được nguyên nội dung muốn đề cập. Vì thế trong suốt bài thơ chúng ta không thấy nói đến "mùi", ngay cả mùi hương thơm của hoa sen - một điều gần như bắt buộc trong thơ cũ khi nói về loài hoa này, mà chỉ thấy những hình ảnh trực giác: "thanh thoát", "trong trắng", "nở đua chen"... Cách tiếp cận đề tài cũ bằng con đường mới này khá độc đáo, cho thấy bản lĩnh, sự tìm tòi, trải nghiệm cũng như tinh tế của tác giả. Cũng như khi dùng lối thơ đường luật (thất ngôn bát cú) để nói về một thời sự nóng bỏng của thời hiện đại: sự khiết tịnh của bạn trẻ, hẳn tác giả cũng đã đặt niềm tin tưởng vào những đột phá giúp khai mở vấn đề một cách mạnh dạn mà vẫn không kém phần thú vị.
Mở đầu bài thơ, tác giả đưa chúng ta trở về vườn Địa Đàng của thời sáng thế trong Kinh Thánh. Chúng ta tưởng sẽ gặp A-đam E-và đang e thẹn đứng nấp trong một lùm cây nào đó, vì đã trót ăn thứ trái cây bị cấm. Nhưng không, chúng ta vô cùng ngạc nhiên đến phải thốt nên lời khi trước mắt chúng ta hiện ra một "đóa hoa sen" vô cùng thanh khiết, siêu thoát – là biểu tượng cho sự khiết tịnh vô song của một con người, đối lập với tội lỗi ô uế mà ông bà nguyên tổ đã gây nên, làm liên lụy đến cả nhân loại:
Về thăm vườn cũ thuở Ê-đen
Thanh thoát ô kìa một đóa sen.